auteur: Palak Kapoor, Renu Bala Yadav, Neha Agrawal, Savita Gaur, Rajesh Arora
jaar: 2025
type onderzoek: narrative review
tijdschrift & DOI nummer: Infrasound in Biology and Medicine. 2025;27:676-91. DOI:10.4103/nah.nah_136_25
Relevantie: dit artikel biedt een up-to-date overzicht van de huidige kennis(lacunes) van de negatieve én positieve effecten van infrasound op mens en dier. Van belang om te weten: alle levende organismen hebben lichaamseigen biologische processen in het infrasone frequentiebereik. Deze betreffen o.a. hart en bloedvaten, het zenuwweefsel (EEG’s) en het evenwichtsorgaan.
Men gaat uit van windturbines als relevante bron van infrageluid, de focus ligt daarnaast op defensie- en medische toepassingen en de natuurlijke bronnen van IS. Men draagt voorbeelden aan uit diergeneeskundig onderzoek van effecten die optreden bij IS expositie. Een klein deel daarvan betreft onderzoek bij geluidssterktes zoals die rond windturbineparken zijn gemeten door Mattsson in 2025 (95 SPL op 650 meter van de bron).
Voorbeelden van dierenonderzoek uit het artikel van Kapoor:
- Op cellulair niveau bevordert blootstelling aan 8 Hz bij 90 dB(Z) gedurende 7-14 dagen de calciumophoping in de hartcellen, waardoor de hartspiercellen beschadigd raken.
- Blootstelling aan 120 dB gedurende 20 minuten geeft stijging van de stresshormonen ACTH en cortisol en vermindert de doorbloeding van het maagslijmvlies. Dit zijn geluidssterktes die alleen zijn berekend bij de bron en niet voorkomen in woonomgevingen van mensen (Mattsson 2025).
- Blootstelling aan 4 tot 20 Hz bij 80 – 100 dB gedurende 1 uur/dag geeft snellere genezing van botfracturen via activering van de osteoblasten.
De mate van schade of voordeel (zoals bij de botgenezing) hangt af van de duur, het doelorgaan en de intensiteit van de blootstelling.
Er is een dringende behoefte aan goed onderzoek naar de precieze blootstellingsdrempel voor IS voor een meetbare fysiologische en/of psychologische reactie bij mens en dier. Onderzoek naar de dominerende 1 Hz frequentie welke door Mattsson werd gevonden ontbreekt nagenoeg volledig. Echter geen ethische commissie zal dit onderzoek goedkeuren.
Even belangrijk is de ontwikkeling van gestandaardiseerde meetmethoden, waaronder geharmoniseerde protocollen voor het wegen van geluidsdrukniveaus in SPL, zonder A-filter die het infrasound gedeelte uit de metingen wegfiltert. Studies zijn nu niet goed vergelijkbaar, uitkomsten inconsistent.
Daarnaast is de identificatie van diagnostische markers – moleculair, genetisch of fysiologisch – cruciaal voor vroege detectie en monitoring van zowel korte- als langetermijneffecten van infrasound en geluidshinder in het algemeen. In dit kader is de marker MR-proANP beloftevol. (Hadad, 2022)
Parallel daaraan zijn longitudinale cohortstudies essentieel om te verduidelijken hoe langdurige blootstelling aan infrasound de cardiovasculaire, neurologische en cognitieve gezondheid in de loop van de tijd wel of niet beïnvloedt.
Gezamenlijk zal het aanpakken van deze gebieden niet alleen het wetenschappelijke begrip van de bio-effecten van infrasound bevorderen, maar ook bijdragen aan beleid en maatregelen op het gebied van volksgezondheid om veilige(r) normen voor blootstelling in de leefomgeving en op de werkplek te waarborgen.
Tot die tijd zou vanuit het voorzorgbeginsel een afstand tot bewoners moeten worden gehanteerd van 10 x tiphoogte, de grens voor 10% ernstige hinder zoals het Duitse Umweltbundesamt heeft gevonden.
Nederlandse samenvatting:
Kernboodschappen:
Blootstelling aan infrasound beïnvloedt meerdere fysiologische systemen, waaronder het cardiovasculaire, vestibulaire en neurale systeem.
De gezondheidsresultaten zijn afhankelijk van de frequentie, intensiteit en tijdsduur van de blootstelling, wat het belang van goed gedefinieerde blootstellingsdrempels benadrukt.
De civiele en defensiesector zijn in het bijzonder van belang, waar infrasound zowel een potentieel gevaar vormt als een mogelijkheid biedt voor bewaking, monitoring en communicatie.
Opkomende therapeutische toepassingen suggereren dat gecontroleerde infrasound nieuwe strategieën kan bieden voor wondgenezing en pijnbestrijding.
Toekomstig onderzoek moet een brug slaan tussen biomedische en civiele aspecten om biomarkers, beschermende maatregelen en toegepaste kennis vast te stellen voor een veilig en nuttig gebruik van infrasound.
De studie van infrasound (IS) is een onderbelicht onderzoeksgebied met diepgaande implicaties voor de menselijke gezondheid en operationele paraatheid, met name in civiele, defensie- en veiligheidscontext. De blootstelling van mensen aan deze frequenties neemt toe door zowel natuurlijke als antropogene factoren, zoals arbeidsomstandigheden en transport, windmolenparken, maar ook oorlogstactieken. Deze review onderzoekt kritisch het ‘dubbele karakter’ van infrasound door het bestaande bewijs te bundelen op basis van kwalitatieve blootstellings-effectpatronen, pathofysiologische kenmerken in diermodellen en gecontroleerde experimenten met mensen. Door de huidige wetenschappelijke literatuur te combineren, belicht dit artikel de waargenomen effecten van infrasound op het menselijk welzijn en identificeert het belangrijke kennislacunes in het begrip van de mechanica van IS. Bovendien onderstreept deze review de noodzaak van systematisch onderzoek gericht op het ophelderen van de cellulaire en systemische mechanismen die ten grondslag liggen aan de door infrasound geïnduceerde fysiologische complexe gevolgen, en pleit voor de ontwikkeling van een robuust real-time bio-surveillancesysteem, bedoeld voor het monitoren van de aan blootstelling gerelateerde gezondheidsgevolgen. Daarnaast worden recente technologische ontwikkelingen onderzocht, met het oog op de toekomstige integratie ervan in diagnostische methoden van de volgende generatie niet-invasieve therapeutische interventies. Door inzichten uit zowel defensie- als gezondheidsperspectief te combineren, benadrukt het overzicht de noodzaak om infrasound te erkennen als zowel een potentieel gezondheidsrisico als een veelbelovende therapeutische modaliteit, waarmee de toekomstige richting van wetenschappelijk onderzoek, gezondheidsbeleid en de ontwikkeling van beschermende tegenmaatregelen wordt bepaald.
Original abstract:
Key messages:
Infrasound exposure influences multiple physiological systems, including cardiovascular, vestibular and neural pathways.
Health outcomes depend on frequency, intensity and duration (time) of exposure, underscoring the need for well-defined exposure thresholds.
Civil and Defence sectors are particularly impacted, where infrasound is both a potential hazard and a tool for surveillance, monitoring and communication.
Emerging therapeutic applications suggest that controlled infrasound may offer novel strategies in wound healing and pain management.
Future research must bridge biomedical and civil perspectives to establish biomarkers, protective measures and translational pathways for safe and beneficial use of infrasound.
The study of infrasound represents an underexplored domain with profound implications for human health and operational readiness, particularly within civil, defence and security settings. Human exposure to these frequencies is on the rise due to both natural and anthropogenic factors, such as occupational conditions, wind farms, warfare tactics and transportation. This review critically examines the dualistic nature of infrasound by consolidating the current evidence based on qualitative exposure-effect pattern, pathophysiological signatures across animal models and controlled human experiments. By synthesizing current scientific literature, this article highlights the observed effects of infrasound on human well-being, while identifying key research gaps in mechanistic understanding. Moreover, this review underscores the necessity for systematic research aimed at elucidating the cellular and systematic pathways underlying infrasound-induced physiological complexities, and advocates for the development of a robust real-time bio-surveillance system tailored to monitor the exposure related-health outcomes. Additionally, recent technological advancements are explored, with a forward-looking perspective on its integration into next-generation diagnostic modalities and non-invasive therapeutic interventions. By integrating insights from both defence and health perspectives, the review emphasizes on the need to acknowledge infrasound as both a potential health hazard and a promising therapeutic modality, thereby shaping future directions in scientific research, healthcare policy and protective countermeasure development.
bij welke vraag hoort dit artikel? Is de Nederlandse norm voldoende veilig voor omwonenden? Heeft infrasoon en laag frequent geluid een negatieve invloed op het functioneren van omwonenden?
Zoektermen/tags: infrasound, hart- en vaatziekten, neurologische veranderingen